Nhiễm enterococcus kháng vancomycin (VRE)

Mô tả bệnh (nguyên nhân và triệu chứng)

Hội chứng Reye (Reye syndrome) là một bệnh cấp tính xảy ra chủ yếu ở trẻ em, ngay sau khi nhiễm các loại virus như cúm hoặc thủy đậu, đặc trưng bởi thoái hóa mỡ vi thể ở gan (gan nhiễm mỡ) và bệnh não cấp tính (phù não). Cơ chế chính xác chưa được làm sáng tỏ hoàn toàn, nhưng được cho là có liên quan đến rối loạn chuyển hóa do rối loạn chức năng ty thể. Các triệu chứng chính gồm nôn mửa dữ dội, thay đổi ý thức (buồn ngủ, lơ mơ → hôn mê), lú lẫn·ảo giác, kích động, co giật (cơn động kinh) và các triệu chứng khác. Nếu tiến triển nhanh, bệnh có thể gây tử vong do suy gan·phù não trong vòng vài giờ đến vài ngày. Xét nghiệm thường cho thấy hạ đường huyết, tăng amoniac máu, tăng AST/ALT, kéo dài thời gian prothrombin và các dấu hiệu bất thường về chức năng gan cũng như đông máu. Dịch não tủy thường không có dấu hiệu viêm, nên có thể hỗ trợ phân biệt với viêm não.

Phương pháp điều trị và những điều cần lưu ý

• Nguyên tắc cơ bản: Vì không có thuốc điều trị đặc hiệu, điều trị hỗ trợ tích cực (điều trị triệu chứng) là trọng tâm. Cần được xử trí nhanh chóng ở mức độ chăm sóc tương đương khoa hồi sức tích cực.
• Điều trị cấp tính
  • Điều chỉnh hạ đường huyết (truyền glucose tĩnh mạch), điều chỉnh điện giải·toan kiềm.
  • Kiểm soát tăng áp lực nội sọ: nâng cao đầu, cung cấp oxy, hô hấp·thông khí nhân tạo ngắn hạn (khi cần), sử dụng dung dịch ưu trương (nước muối ưu trương) hoặc mannitol, theo dõi áp lực nội sọ khi cần.
  • Kiểm soát cơn động kinh: sử dụng thuốc chống co giật.
  • Điều chỉnh rối loạn đông máu: vitamin K, huyết tương tươi đông lạnh (FFP) và các biện pháp khác.
  • Khi có suy cơ quan như suy gan·suy thận, áp dụng điều trị hỗ trợ (chạy thận nhân tạo·hỗ trợ gan và các biện pháp khác); trong trường hợp suy gan cấp giai đoạn cuối, cân nhắc đánh giá khả năng ghép gan.
• Liên quan đến thuốc·thuốc hạ sốt
  • Aspirin (thuốc salicylat)·các thuốc thuộc nhóm salicylat có liên quan đến nguy cơ mắc hội chứng Reye ở trẻ em, do đó được xem là chống chỉ định. Để hạ sốt·giảm đau ở trẻ em, sử dụng acetaminophen (thuốc hạ sốt giảm đau) theo hướng dẫn của bác sĩ.
• Theo dõi và phục hồi chức năng
  • Vì vẫn có khả năng để lại di chứng thần kinh sau khi hồi phục, cần khám theo dõi thần kinh và phục hồi chức năng.
• Nguy cơ biến chứng: tử vong do phù não, tổn thương thần kinh vĩnh viễn, khuynh hướng chảy máu (DIC), suy đa cơ quan và các biến chứng khác.
• Khuyến cáo phòng ngừa: Không sử dụng aspirin cho trẻ em mắc bệnh virus cấp tính (đặc biệt trong thời kỳ có dịch cúm·thủy đậu).

Điểm cần kiểm tra trước khi khám ngoại trú (đồ dùng cần chuẩn bị và những điều cần xác nhận)

• Đồ dùng cần chuẩn bị
  • Danh sách các thuốc đang sử dụng (bao gồm thuốc kê đơn·thuốc không kê đơn·thuốc hạ sốt) — cần xác nhận rõ việc có sử dụng aspirin·thuốc thuộc nhóm salicylat hay không.
  • Ghi lại việc gần đây có sốt·phát ban·được chẩn đoán mắc thủy đậu hoặc cúm hay không, và thời điểm xuất hiện triệu chứng.
  • Ghi lại những thay đổi của triệu chứng: số lần nôn, trạng thái ý thức (buồn ngủ·lơ mơ·lú lẫn), có hay không có cơn động kinh và thời điểm xảy ra.
  • Tiền sử: tiền sử cá nhân·gia đình về bệnh gan·bệnh chuyển hóa, tình trạng tiêm chủng (tiêm phòng thủy đậu·cúm).
  • Kết quả xét nghiệm gần đây (nếu có) — xét nghiệm máu, chức năng gan, xét nghiệm đông máu, kết quả hình ảnh học và các kết quả khác.
• Hướng dẫn cấp cứu trước khi đến khám ngoại trú (dấu hiệu cảnh báo)
  • Nôn mửa kéo dài·tái diễn, giảm mức độ ý thức (giảm đáp ứng), co giật·khó thở, tiến triển nhanh đến hôn mê và các dấu hiệu khác cần được đưa đến khoa cấp cứu ngay lập tức.

Ví dụ về các câu hỏi chung để hỏi bác sĩ

• Kế hoạch điều trị được khuyến nghị cho tình trạng hiện tại của trẻ (có cần nhập viện·vào khoa hồi sức tích cực hay không) là gì?
• Những chỉ số nào trong xét nghiệm (men gan, amoniac, đường huyết, chỉ số đông máu) là dấu hiệu nguy hiểm?
• Có thể sử dụng những loại thuốc nào và tác dụng phụ của từng loại là gì?
• Lịch trình xét nghiệm theo dõi sau khi hồi phục và tiên lượng lâu dài (khả năng có di chứng thần kinh) như thế nào?
• Khi hạ sốt·giảm đau tại nhà nên sử dụng thuốc nào và tuyệt đối phải tránh thuốc nào?

Ví dụ về các câu hỏi tùy theo bệnh

• Gần đây trẻ chắc chắn đã sử dụng aspirin hoặc thuốc thuộc nhóm salicylat; trong trường hợp đó, việc xét nghiệm·điều trị cấp cứu sẽ được tiến hành như thế nào?
• Trong các kết quả xét nghiệm (ví dụ: amoniac·AST/ALT·đường huyết), chỉ số nào là dấu hiệu then chốt để đánh giá mức độ nghiêm trọng?